In de Achterhoek gebeurt iets bijzonders. Naast het telen van gewassen en het werken in de natuur, groeit hier ook de kunst van bouwen met natuurlijke materialen. 
Steeds meer huizen en gebouwen worden gerealiseerd met materialen die niet alleen sterk zijn, maar ook gezond, circulair en goed voor het milieu. 
Dit noemen we biobased bouwen — een manier van bouwen die met de natuur werkt in plaats van tegen de natuur.

Biobased bouwen betekent dat je zoveel mogelijk hernieuwbare en natuurlijke materialen gebruikt — zoals hout, stro, miscanthus (olifantengras), hennep en leem — in plaats van materialen die veel energie kosten om te produceren, zoals beton of kunststof isolatie. Deze natuurlijke materialen slaan CO₂ op, verbeteren het binnenklimaat en dragen eraan bij dat een woning comfortabeler, warmer of koeler blijft — zonder schadelijke stoffen.

In en rond Doetinchem zijn mooie voorbeelden van biobased bouwen te vinden. Van een groene nieuwe woonwijk tot een inspirerende retreatlocatie en een particuliere biobased villa.

De Kwekerij — een natuurinclusieve en biobased woonwijk in Wijnbergen (Doetinchem)

De Kwekerij is één van de meest aansprekende voorbeelden van hoe biobased bouwen in Nederland toegepast kan worden op wijkniveau. Deze nieuwe woonwijk in Wijnbergen omvat ongeveer 135 woningen die zijn ontworpen met duurzaamheid, gezondheid en natuurbeleving als uitgangspunt.

Wat maakt De Kwekerij bijzonder?

In De Kwekerij staan biobased en natuurinclusieve principes centraal:

• Houten gevels geven een warme, natuurlijke uitstraling én isoleren goed.
• Grasdaken en daktuinen vangen regenwater op, zorgen voor extra groen en bevorderen biodiversiteit.
• Natuurvriendelijke buitenruimte met bomen, struiken, speelplekken en wandelpaden nodigt uit tot ontmoeting en buitenleven.
• Zonnepanelen en energiezuinige oplossingen dragen bij aan lage energielasten voor bewoners.

De wijk is ontworpen met oog voor mens én natuur — niet alleen qua materiaalgebruik, maar juist ook qua inrichting van de openbare ruimte. Straten zijn groen vormgegeven, natuurlijke waterstromen worden behouden en de biodiversiteit krijgt ruimte om te groeien.
Met De Kwekerij laat Doetinchem zien dat biobased bouwen niet alleen een trend is, maar een praktische invulling kan krijgen in bestaande woonwijken.

The Place to Be — biobased retreatlocatie op Landgoed Slangenburg

 Een heel ander, maar even inspirerend voorbeeld van biobased bouwen vind je op Landgoed Slangenburg. Hier staat The Place to Be — een plek voor retraites, trainingen en overnachtingen — waarin het gebouw zelf onderdeel is van de natuurlijke beleving.

Materialen en aanpak:

Bij dit project is duidelijk gekozen voor lokaal geproduceerde materialen die bijdragen aan comfort én circulariteit:

• Hout — ongeveer 160 m³ douglashout is gebruikt in de dragende constructie en gevelafwerking. Het hout komt rechtstreeks van Landgoed Slangenburg zelf, waardoor de keten kort en lokaal is.
• Isolatie — bijna 15.000 kg stro en miscanthus (olifantengras) zijn toegepast in vloeren, wanden en daken. Deze materialen zijn lokaal geteeld en bieden uitstekende isolatie én natuurlijke vochtregulatie.
• Herbruikte gevelmaterialen — ruim 14.500 fraké-latten uit regionale reststromen zijn ingezet voor gevelafwerking, waardoor bestaande materialen opnieuw een waardevolle functie krijgen.

Deze samenwerking tussen natuurbeheer, landbouw en bouwpraktijk laat zien hoe biobased bouwen kan bijdragen aan lokale economie en een circulaire leefomgeving.

Biobased stadsvilla — een gezond thuis

 Naast buurten en retreatlocaties laat biobased bouwen zich ook prima toepassen op particuliere woningen, zoals een stadsvilla die in de regio Doetinchem is gebouwd met natuurlijke materialen en een gezond woonklimaat als uitgangspunt.

Wat is er gebruikt?

 • Houtskeletbouw
De dragende structuur van het huis is gebouwd met houtskeletbouw — een lichte maar sterke basis.
• Strobalenisolatie & leemstuc
De wanden zijn geïsoleerd met strobalen, waardoor het huis goed geïsoleerd is én tegelijkertijd dampopen kan ademen. Binnen is de afwerking gedaan met leemstuc, wat helpt om vocht te reguleren en een aangenaam binnenklimaat te creëren zonder synthetische materialen.
• Passief ontwerp
Door slim te kijken naar de zonrichting, indeling en natuurlijke ventilatie is het huis ontworpen voor energiezuinigheid en comfort — zonder ingewikkelde installaties.

Deze villa laat zien dat biobased bouwen niet beperkt hoeft te blijven tot bijzondere projecten, maar juist toepasbaar is in moderne, comfortabele woonhuizen.

Waarom biobased bouwen er toe doet

Biobased bouwen levert voordelen op voor mens, milieu en wooncomfort:

•Gezondere lucht in huis — doordat materialen dampopen zijn en geen schadelijke chemicaliën bevatten.
•Lagere CO₂-uitstoot — natuurlijke materialen slaan koolstof op in plaats van deze uit te stoten.
•Comfortabel wonen — goede isolatie en natuurlijke temperatuursregulatie zorgen voor warmte in de winter en koelte in de zomer.
•Lokale kringlopen — materialen uit de regio versterken de lokale economie en sluiten aan bij landbouw en grondstofketens.

Wil je meer weten over biobased materialen of hoe je dit kunt toepassen in jouw woning of project? Stuur gerust een bericht! 

Artikel:

Martin Sevink 

https://humanhousehealthy.nl/gezond-wonen/gezond-wonen-and-bouwen/

info@humanhousehealthy.nl